Export-

bestemmingen

Exportbestemmingen

Welke exportmarkten zijn favoriet? Hebben de politieke en economische ontwikkelingen op het wereldtoneel geleid tot het betreden van nieuwe of het verlaten van bestaande markten. In dit hoofdstuk aandacht voor groeiverwachtingen op markten.

Top 10 binnen EU gelijk aan 2019 en 2018

De top 10 van meest genoemde exportbestemmingen binnen de EU is gelijk aan 2019 en 2018. Sommige landen buiten de top 4 hebben wel van plaats gewisseld. Ten opzichte van vorig jaar hebben alleen Polen (26%) en Spanje (25%) van plek gewisseld en is de rangorde verder ongewijzigd. Duitsland (73%) en België (64%) vormen al sinds jaar en dag de top 2 van exportbestemmingen binnen de EU. Frankrijk (52%) en het Verenigd Koninkrijk (47%) staan respectievelijk vrijwel altijd op plaats drie en vier. Dat zal in de rapportage van volgend jaar niet meer het geval zijn nu het Verenigd Koninkrijk niet meer tot de EU behoort. De top 10 wordt gecompleteerd met Italië (32%) Denemarken (22%), Zweden (21%) en Oostenrijk (20%). De mate waarin de landen uit de top 10 zijn genoemd als exportbestemming verschilt niet van vorig jaar.

Grafiek 17 - Ranking top 10 exportbestemmingen binnen de EU

Top 5 buiten EU al jaren onveranderd

De eerste 5 landen van de top 10 exportbestemmingen buiten de EU, Verenigde Staten (24%), Zwitserland (23%), Noorwegen (15%), China (15%) en Rusland (14%) vormen al jaren de top 5 buiten de EU. Ook de rest van de top 10 komt sterk overeen met 2019 en 2018. Alleen is Israël (8%) voor het eerst in de top 10 terechtgekomen ten koste van Japan die vorig jaar die plek nog innam. Alle resultaten van de landen van dit jaar die ook vorig jaar in de top 10 stonden, verschillen niet noemenswaardig van vorig jaar. Canada en Australië worden dit jaar door 10% van de bedrijven als exportbestemming genoemd en de Verenigde Arabische emiraten en Turkije hadden in 2020 met 8% hetzelfde aandeel als exportbestemming als Israël.

Grafiek 18 - Ranking top 10 exportbestemmingen buiten de EU

Rusland op 1 als omzetstijger 2020

Op de voet gevolgd door Canada zien we dat Rusland de eerste plek inneemt in de top 10 exportlanden waar omzetstijging is gerealiseerd. Rusland kwam vorig jaar niet voor in de top 10, maar het jaar daarvoor wel. Canada, Tsjechië, Denemarken, Verenigde Staten, China, Polen en Australië stonden vorig jaar ook in de top 10 omzetstijgers. Ierland staat er voor het eerst in. Duitsland, vorig jaar net buiten de top 10 gevallen, staat er dit jaar weer in, zoals Duitsland meestal in de top 10 van omzetstijgers exportlanden staat. Noorwegen, vorig jaar nog de nummer 1, komt dit jaar niet meer voor in de top 10. Ook Roemenië en Oekraïne staan niet meer in de top 10, waar ze dat vorig jaar wel stonden. Op Tsjechië, Ierland en Polen na stonden de overige landen vorig jaar ook in de top 10 van verwachte omzetstijgers voor 2020.

Grafiek 19 - Top 10 gerealiseerde omzetstijgers exportlanden 2020

Acht landen uit top 10 gerealiseerde omzetstijgers ook in top 10 verwachte omzetstijgers 2021

Voor alle landen uit de top 10 geldt dat minimaal de helft van de bedrijven die naar het desbetreffende land exporteren een omzetstijging verwacht voor dat land in 2021. Rusland en Tsjechië, die wel in de top 10 gerealiseerde omzetstijgers 2020 staan, zien we niet terug in de top 10 met verwachte omzetstijgers 2021. Frankrijk en België, die niet in de top 10 omzetstijgers 2020 staan, staan wel in de top 10 van verwachte omzetstijgers 2021. Canada, de Verenigde Staten, Australië, China, Duitsland, Ierland, Polen en Denemarken komen in beide lijsten voor. Zes landen – Australië, Canada, China, Denemarken, Duitsland en de Verenigde Staten- zien we terug in zowel de top 10 verwachte omzetstijgers 2020, gerealiseerde omzetstijgers 2020 en verwachte omzetstijgers 2021.

Grafiek 20 - Top 10 verwachte omzetstijgers exportlanden 2021

Spanje nummer 1 bij omzetdalers 2020

Bedrijven die in 2020 naar Spanje hebben geëxporteerd, hebben bij dit land in verhouding het meest een omzetdaling moeten incasseren. De helft van de bedrijven die naar Spanje hebben geëxporteerd, heeft een omzetdaling in de export naar dat land gerealiseerd. Vorig jaar kwam Spanje niet voor in de top 10 omzetdalers en ook niet in de top 10 van verwachte omzetdalers in 2020. Hier zal ongetwijfeld de coronacrisis als onverwachte spelbreker een rol hebben gespeeld. Frankrijk, Portugal, Italië en Oostenrijk zien we net als vorig jaar in de top 10 van omzetdalers staan. Zwitserland, het Verenigd Koninkrijk, Noorwegen, de Verenigde Staten en België stonden, net als Spanje, vorig jaar niet in de top 10 van omzetdalers. Het Verenigd Koninkrijk, Portugal en Frankrijk werden vorig jaar verwacht in de top 10 van gerealiseerde omzetdalers 2020.

Grafiek 21 - Top 10 gerealiseerde omzetdalers 2020

Meest verwachte omzetdaling bij het Verenigd Koninkrijk

Met de brexit nu als voldongen feit zien we dat het Verenigd Koninkrijk de lijst aanvoert van landen waarvoor de exporteurs in 2021 een omzetdaling verwachten. Ook vorig jaar stond het Verenigd Koninkrijk het hoogst als het land waar omzetdaling werd verwacht. Zeven landen uit de top 10 van verwachte omzetdalers 2021 staan ook in de top 10 van gerealiseerde omzetdalers 2020. Alleen Rusland, Ierland en Polen staan wel in de top 10 van verwachte omzetdalers 2021, maar niet in de top 10 met gerealiseerde omzetdalers 2020. Daar staan dit jaar de Verenigde Staten, Oostenrijk en België. Het Verenigd Koninkrijk, Portugal en Frankrijk zien we in de top 10 staan van verwachte en gerealiseerde omzetdalers 2020 en verwachte omzetdalers 2021.

Grafiek 22 - Top 10 verwachte omzetdalers exportlanden 2021

Vijf landen gelijk in de top 5 markt exit 2020

7% van de exporterende bedrijven geeft aan zich uit een of meer markten te hebben teruggetrokken. Dat is een daling ten opzichte van vorig jaar, toen 12% van de bedrijven aangaf zich uit markten te hebben teruggetrokken. Het jaar daarvoor lag dat percentage met 21% nog hoger. 1% van de exporterende bedrijven heeft zich teruggetrokken uit Iran, het Verenigd Koninkrijk, Letland, Estland of Canada.

Grafiek 23 - Top 5 markt exit 2020

Aandeel dat nieuwe markten betrad lager dan vorig jaar

Bijna een derde van de exporteurs geeft aan een of meerdere nieuwe exportmarkten te hebben betreden. Dit aandeel ligt lager ten opzichte van 2019 en verschilt niet noemenswaardig van 2018 en 2017.

Grafiek 24 - Nieuwe markten betreden 2017 - 2020

Verenigde Staten meest genoemd als nieuwe exportmarkt

3% van alle exporterende bedrijven in het onderzoek noemt de Verenigde Staten als de exportmarkt die ze in 2020 voor het eerst betraden. Vorig jaar werden de Verenigde Staten ook met 3% het meest genoemd in dit verband. Australië, Brazilië en China stonden vorig jaar ook in de top 10 van nieuw betreden markten met elk 2% aandeel, net zoals dit jaar. Kijken we naar de landen die vorig jaar werden genoemd om in 2020 te gaan betreden, dan zien we dat de Verenigde Staten wederom met 3% het meest werd genoemd. Dat voornemen is blijkbaar gerealiseerd. Verder zien we alleen China terug in de top van meest genoemde voorgenomen nieuwe exportmarkten die in 2020 ook daadwerkelijk zijn betreden.

Grafiek 25 - Top 14 nieuw betreden buitenlandse markten 2020

Scandinavië populair als nieuwe exportmarkt in 2021

27% van de exporteurs is van plan in 2021 nieuwe buitenlandse markten te betreden. Drie van de negen meest genoemde nieuwe buitenlandse markten in dit verband zijn Scandinavische landen. Zweden voert zelfs de lijst aan. Finland behoort weliswaar niet tot Scandinavië, maar bevindt zich toch ook duidelijk in dezelfde regio en zien we ook bovenaan in de top 9 van voorgenomen nieuwe buitenlandse markten. Vorig jaar werden de Verenigde Staten nog het meest genoemd en die zien we nu niet meer terug. Alleen Denemarken zien we zowel dit jaar als vorig jaar genoemd worden in de top van meest voorgenomen nieuwe exportmarkten.

Grafiek 26 - Top 9 nieuw betreden buitenlandse markten 2021

Europa veruit meest kansrijke regio op (middel)lange termijn

Volgens driekwart van de exporteurs is Europa op de middellange termijn de meest kansrijke regio. Voor vrijwel even zoveel geldt dat ook voor de lange termijn. We zien over de gehele linie dat er geen echte verschillen zijn in hoe er ten aanzien van kansrijke regio’s wordt aangekeken op de middellange of lange termijn. Ook vorig jaar werd Europa min of meer in dezelfde mate genoemd als kansrijke regio op de middellange en lange termijn. Wel zien we voor de middellange termijn dat alle regio’s, met uitzondering van Europa, minder vaak als kansrijk worden gekwalificeerd dan vorig jaar het geval was. Voor de lange termijn verschillen de resultaten niet noemenswaardig.

Grafiek 27 - Kansrijke regio’s op middellange en lange termijn

Coronavirus meest bedreigend voor halen bedrijfsdoelstellingen

Als het gaat om bedreigingen om de bedrijfsdoelstellingen te halen, dan voert dit jaar de onzekerheid over de beteugeling van het coronavirus, en daarmee de coronacrisis, de lijst aan. Bijna de helft van alle ondervraagde bedrijven ziet dit als de belangrijkste bedreiging. Geopolitieke onrust, nieuwe concurrentie en handelsoorlogen worden minder vaak genoemd in vergelijking met voorgaande jaren. Ruim een kwart ziet een nieuwe pandemie als reële bedreiging.

Grafiek 28 - Belangrijkste bedreigenen om bedrijfsdoelstellingen te halen

Trends in Export is een gezamenlijk initiatief van kredietverzekeraar Atradius en ondernemersorganisatie evofenedex